Interview: Arie Luyendijk, Hollandse grootheid in Amerika

Interview: Arie Luyendijk, Hollandse grootheid in Amerika

16 mei 2017 – De Month of May is in volle gang en dat betekent dat het Amerikaanse openwielracen zich volledig centreert rond één ovalen baan, de historische Indianapolis Motor Speedway. Aldaar wordt aan het eind van deze maand de 101ste uitvoering van de Indianapolis 500 gehouden, een race die tweemaal door een Nederlander werd gewonnen. Arie Luyendijk was de beste in 1990 én 1997, hij mag zich onder de groten van de Brickyard scharen. GPUpdate.net sprak over straffen uitdelen, op de grens rijden in Indianapolis en over de Nederlandse toekomsthoop in Amerika.



Luyendijk (63) had net als generatiegenoot Jan Lammers het doel om de Formule 1 te halen, maar de hoog oplopende kosten en de mindere successen deden de Sommelsdijker van het Europese pad afwijken. In 1984 werd de stap naar de Verenigde Staten gezet, waarin Luyendijk via de Super Vee naar de IndyCar World Series opklom. Zijn derde race in de IndyCar was de befaamde Indy 500, waarin hij knap zevende werd en zodoende met de 'Rookie of the Year'-honneurs aan de haal ging.

"I'm the guy I used to hate"

Fast forward: 32 jaar later is het 2017 en kan Luyendijk niet ongezien over straat, zeker niet in Indianapolis. Na een prachtige carrière, waarin naast de dubbele winst op de Indy ook werd gezegevierd in de enduranceraces in Daytona en Sebring, sloot Luyendijk zijn actieve loopbaan af in 2003. Begin 2016 werd de in Arizona woonachtige Luyendijk toegevoegd aan de wedstrijdleiding. Een prachtbaan, zo oordeelt hijzelf.

"Die gasten van tegenwoordig lopen de trailer binnen en denken dan, goh, dat is die Luyendijk, die deed vroeger ook mee", lacht de racelegende. "Ik zeg altijd tegen de coureurs: I'm the guy I used to hate, haha." Luyendijk deelt de straffen uit: in tegenstelling tot de Formule 1, waar elk weekend een andere rijderssteward mag zetelen, neemt de Nederlander elke race plaats. Naast hem zetelen oud-coureur Max Papis en de voormalig autosportvoorman van Ford, Dan Davis.

"Het systeem wat men in de F1 hanteert vind ik maar niks", doelt Luyendijk op het feit dat er niet een vast panel is. "Wij zijn er elke race bij, we leren die gasten kennen en krijgen een idee van hun persoonlijkheid. Wij hebben te allen tijde in de gaten wat er speelt en dat is in de IndyCar ook maar goed: ik wil geen namen noemen, maar het zijn vrij vaak dezelfden die lopen te kloten en in de problemen komen. Je kan er soms op wachten", zegt de man die in 2014 werd opgenomen in de Motorsports Hall of Fame of America.

"Het is leuk werk, maar het kan af en toe ook best stressvol zijn. Af en toe kijk je naar een situatie en dan spreekt men elkaar tegen: de één wijst de ander aan, de ander schuift de ene juist weer de schuld toe. En dan heb je ook nog het feit dat autocoureurs niets vergeten. Ik kan me bijvoorbeeld dingen herinneren van 25 jaar geleden. Om eventuele problemen te voorkomen nemen Max en ik de rijders altijd even mee voor een praatje, we besteden echt tijd aan ze. We wijzen ze op mogelijke problemen, ik zeg dan altijd: 'Doe dit of dat nou niet, want je wint er niks mee en ik vind het lullig om je een drive through te moeten geven'. Dat waarderen ze ook, dat merk ik."

236.986

Luyendijk is nog altijd houder van een prachtig record: de Nederlander reed in 1996 de snelste ronde ooit op de Indianapolis Motor Speedway en noteerde bovendien het snelste four lap average. Eénentwintig jaar later staat dat record nog steeds en de kans dat het dit jaar uit de boeken wordt gereden, is klein. "Het zou makkelijk verslagen kunnen worden als ze die gasten zestig, zeventig paardenkrachten extra geven. In 1996 reden we met negenhonderd pk, nu hebben ze iets van zevenhonderd."

Ter vergelijk: het record van The Flying Dutchman, vier ronden gemeten in gemiddelde snelheid, staat op 236.986 mijl per uur (381,392 kilometer per uur) terwijl James Hinchcliffe in 2016 naar de pole snelde met een gemiddelde van 230.946 mph (371,672 kmh). "Misschien dat de Honda's en de Chevy's van nu dan wel uit elkaar klappen, ik heb daar de technische know-how niet voor. Destijds ging het wel vreselijk hard, hoor. Ik heb weleens vaker gezegd: wat het verschil maakte, was dat het goed aanvoelde. Een jaar na mijn recordronde leverden we twintig mijl in, maar dat was veel moeilijker omdat die wagen veel minder stabiel was."

"Het Oldsmobile-blok dat destijds achterin lag was loodzwaar", vervolgt Luyendijk. "De versnellingsbak leek wel een bootanker, die was zó zwaar dat veel jongens zich ook goed bezeerd hebben in die dagen. Die bak was zo sterk dat als je crashte, het niets meegaf - het brak niet in tweeën. Verschillende jongens hebben daardoor rugwervels gebroken. Het voelde in ieder geval nooit fijn aan", zegt de Indy-legende, die later deze maand met ons terug zal kijken naar zijn winst van 1997.

"Rinus heeft talent"

Of Luyendijk wat meekrijgt van de autosporthype in Nederland? "Natuurlijk! Het Max-verhaal is gewoon geweldig", kijkt hij naar de prestaties van Verstappen. "Ik heb hem een paar jaar geleden ontmoet, we waren toen in Lelystad bezig. Het is gewoon een leuke jongen, dat hij talent heeft is niet zo moeilijk te zien. Het feit dat hij zo gewoon blijft onder die adoratie maakt het cool om te zien. Ik probeer elke race te kijken, het is echt mooi."

In de VS loopt sinds kort ook een jonge Nederlander rond. Rinus van Kalmthout, oftewel Rinus VeeKay, rijdt vooralsnog een heel behoorlijk debuutseizoen in de USF2000. Luyendijk ziet zijn jonge landgenoot en diens vader Marijn rondwandelen in de paddock en probeert naar eigen zeggen altijd een praatje aan te knopen. "Rinus heeft talent, hij rijdt goed met zijn koppie", klinkt het oordeel van de 63-jarige. "Het enige is dat er wel geld meegebracht moet worden, maarja: dat zie je tegenwoordig overal."

Evenals Verstappen kan Van Kalmthout rekenen op de steun van Jumbo-voorman Frits van Eerd, waarover Luyendijk geen kwaad woord heeft. "Ik ken die man al heel lang - het is een geweldige vent. Van Eerd sponsort hem, omdat hij hem gewoonweg wil helpen." Dat de supermarktketen een heel evenement rondom Verstappen organiseert, is Luyendijk eveneens ter ore gekomen. "Hebben ze niet iets, binnenkort op Zandvoort?"


Zie ook: Luyendijk overtuigd van Alonso: "Winst niet uitgesloten"

Door: René Oudman


gerelateerd

Reacties

Meer nieuws

  1. woensdag 28 oktober 2020

  2. dinsdag 27 oktober 2020